نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده روابط بین الملل

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده روابط بین الملل

چکیده

آسیای مرکزی به دلیل برخورداری از منابع زیرزمینی و طبیعی همواره مورد توجه قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای بوده است. با دقت در راهبردهای سیاست خارجی چین و ژاپن میان سال‌های 2012 تا 2016 در منطقه آسیای مرکزی مشخص می‌شود از یک طرف، چین دارای منافع اقتصادی، امنیتی، انرژی و ژئوپلیتیک در منطقه است و از طرف دیگر، ژاپن منافع اقتصادی، انرژی و اهداف بلندمدت بین‌المللی و منطقه‌ای را دنبال می‌کند. سوال اصلی در این مقاله این است که چین و ژاپن چه منافع و راهبرد‌هایی در منطقه دارند و در سیاست‌های بلندمدت خود در چه عرصه‌هایی با یکدیگر افتراق کارکردی دارند؟ فرضیه تحقیق این است که راهبرد چین استفاده از قدرت رو به رشد اقتصادی و قدرت سیاسی خود در منطقه آسیای مرکزی به‌ویژه از طریق سازمان همکاری‌های شانگهای است در حالی که ژاپن از طریق کمک‌های حمایت‌گرانه در قالب همیاری توسعه رسمی و چندجانبه‌گرایی سیاسی همچنین استفاده از ظرفیت‌های خود در سازمان‌های منطقه آسیا_ پاسیفیک مانند همکاری اقتصادی  آسیا_ پاسیفیکیا نهاد‌های سازمان ملل مانندبرنامه توسعه ملل متحدبهره می‌برد. روش تحقیق در این مقاله توصیفی- تحلیلی است و نگارش آن با استفاده از منابع کتابخانه­ای و فضای مجازی می‌باشد.
 

کلیدواژه‌ها

- سیف زاده، سید حسین (1384): نظریه‌‌های و تئوریهای مختلف در روابط بینالملل فردی- جهانی شده: مناسبت و کارآمدی،نشر وزارت امور خارجه

- قربانی شیخ‌نشین، ارسلان و همکاران ( 1390 )، "قدرت هوشمند: تحول نوین قدرت در عصر جهانی‌شدن"، فصلنامه روابط خارجی، سال سوم، شماره 4.

 -“Agreement between the Governments of Shanghai Cooperation Organization Member States on Cooperation in Education” (June15, 2006), Astana , Available at:http://www.eduweek.ru/index. php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=31&Ite mid=29&lang=en, 5 February 2016.

- Aso, Taro. (2006), “Central Asia as a Corridor of Peace and Stability,” Asia-Europe Journal, 4.

- Callahan, William A. (2016), “China’s Belt and Road Initiative and the

New Eurasian Order”, Norwegian Institute of International Affairs.

- Campbell, k., & O’Hanlon, M. (2006), Hard Power: The New Politics of National Security, New York: Basic Books.

- Cheng, Joseph Y. S. (2011), “The Shanghai Co-operation Organization: China’s Initiative in Regional Institution Building,” Journal of Contemporary Asia, 41(4).

- Choong, W.L, (2015),” Energy Security: Definitions, Dimensions and Indexes”, Renewable and Sustainable Energy Reviews, Volume 42.

- Clarke, Michael.E, (2011), “Xinjiang and China's Rise in Central Asia - A History”, Routledge.

-Dadabaev, T. (2012), “Securing Central Asian Frontiers: Institutionalization of Borders and Interstate Relations in Post-Soviet Central Asia,” Strategic Analysis, 36(4).

- Dadabaev, T. (January 2015), “Water resource Management in Central Asia: a

Japanese Attempt to Promote Water Resource Efficiency,” Journal of Comparative Asian Development.

- Dadabaev, T. (January 2014a), “Shanghai Cooperation Organization (SCO) Regional Identity Formation from the Perspective of the Central Asian States,” Journal of Contemporary China.

- Dadabaev, T. (2014b), “Chinese and Japanese Foreign Policies towards Central Asia from a Comparative Perspective,” Pacific Review, 27(1).

- Dadabaev, Timur (2016), Japan in Central Asia Strategies, Initiatives and Neighboring Powers, 978-1-137-49236-4, UK Palgrave Macmillan.

-Dadabaev, Timur, (2016),” Japan’s ODA Assistance Scheme and Central Asian

Engagement: Determinants, Trends, Expectations”, Journal of Eurasian Studies,Journal of Eurasian Studies 7.

-ENVALL, H. D. P.(2015), “Japanese Diplomacy The Role of Leadership”, State University of New York Press, Albany.

- Fallon Theresa (2015), “The New Silk Road: Xi Jinping’s Grand Strategy for Eurasia”, American Foreign Policy Interests NCAFP.

- IMF World Economic Outlook (WEO), Recovery Strengthens, Remains Uneven, April 2014. Accessed on 14 November 2014.

- Iokibe, Makoto(2001), “Fifty Years of Japanese Diplomacy”, Diplomacy Series, Japan Digital Library, Available at:

 http://www2.jiia.or.jp/en/digital_library/japan_s_diplomacy.php,  Accessed on 14 November 2016.

- Jiangyong, Liu(2009), “Foreign Relations of Contemporary Japan”, Dangdai Riben Duiwai Guanxi Beijing: World Affairs Press.

- Kuchins, Andrew C. and Mankoff, Jeffrey and Backes, Oliver (2015), “Central Asia in a Reconnecting Eurasia”, A Report of the CSIS Russia and Eurasia Program.

- Len Christopher & Tomohiko Uyama& Hirose Tetsuya (2008)”Japan’s Silk Road Diplomacy Paving the Road Ahead”,Central Asia-Caucasus Institute and Silk Road Studies Program.

- Mackinder, Halford, (2004), “The Geographical Pivot of History (1904),”The Geographical Journal, Vol.170, No.4, pp.298-321

- Ministry of Foreign Affairs of the People’s Republic of China, “Xi Jinping Attends SCO Summit in Dushanbe

http://www.fmprc.gov.cn/mfa_eng/topics_665678/zjpcxshzzcygyslshdsschybdtjkstmedfsllkydjxgsfw/t1191482.shtml. February 2016.

-Nathan, Andrew.J & Scobell, Andrew (2014), “China’s Search for Security”, Columbia University Press.

- Nossel,Suzanne (2011), “Smart Power: From Theory to Practice Deputy Assistant Secretary, Bureau of International Organization Affairs Citizens for Global Solutions Annual ConferenceWashington, DC.

- Nye, Joseph S. (1990), “Soft Power”, Foreign Policy.

- Ogoura, Kazuo (2009), “Japan’s Cultural Diplomacy, Past and Present”,

Aoyama Gakuin University Joint Research Institute for International Peace and Culture.

- Rakhimov, Mirzokhid (2014),“Central Asia and Japan: Bilateral and Multilateral Relations”, Journal of Eurasian Studies.

- Scobell, Andrew - Ratner, Ely, (2014), China’s Strategy Toward South and Central Asia, RAND Corporation.

- Sunami, Atsushi, Hamachi, Tomoko & Kitaba, Shigeru, “The Rise of Science and Technology Diplomacy in Japan,” Science & Diplomacy, Vol. 2, No. 1

- Tai, Tony -Ting LIU (2016), “Undercurrents in the Silk Road an Analysis of Sino-Japanese Strategic Competition in Central Asia”, Journal of International and Advanced Japanese Studies, Vol. 8.

- Tetsuya, Hirose (2008),”Japan’s Silk Road Diplomacy Paving The Road Ahead”, Central Asia- Caucasus Institute Silk Road Study Program.

- Wilson III, Ernest J. (2008), “Hard Power, Soft Power, Smart Power”, The Annals of the American Academy of Political and Social Science.

- http://www.oecd.org , Accessed on February 2016.

- http://www.oecd.org/newsroom/aid-to-developing-countries-rebounds-in-2013-to-reach-an-all-time-high.html, Accessed on: 4 February 2016.

- http://www.fmprc.gov.cn/mfa_eng, Accessed on: 12 February 2016.

- http://www.mofa.go.jp, Accessed on February 2016.

-https://yearbook.enerdata.net/energy-consumption-data.html Accessed on: 4 September, 2015.

-https://www.iea.org/newsroom/news/2015/april/iea-reviews-energy-policies-countries-in-eastern-europe-caucasus-central-asia.html. Accessed on: 11 November 2016.

-https://www.nytimes.com/2015/02/01/.../islamic-state-militants-japanese-hostage.html, Accessed on: 12 February 2016.