ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Power game in the South Caucasus and Iran-Armenia Relations بازی قدرت در قفقاز جنوبی و روابط ایران و ارمنستان 3 28 737918 10.22034/ca.2026.2081095.1961 FA امیرمحمد مغانی دانشجوی حکمرانی انرژی، دانشکده‌ی حکمرانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0000-0002-3078-4235 عباس ملکی استاد سیاستگذاری انرژی، دانشکده‌ی مهندسی انرژی، دانشگاه صنعتی شریف، تهران، ایران Journal Article 2025 12 16 The South Caucasus has been an arena of great power competition over the past few decades, and its political, geopolitical, and security developments have profoundly affected relations among the region's countries and their neighbors. The central question of this study is: What consequences have the new security dynamics in the South Caucasus had for Iran–Armenia relations, and how can these consequences be explained within the framework of Regional Security Complex Theory? Drawing on this theory, the present study analyzes recent developments along two dimensions: first, the changing historical role and influence of Iran in regional equations; and second, the impact of Azerbaijan's recapture of Karabakh and Armenia's pivot toward diversifying its strategic partners. The research findings show that Tehran–Yerevan relations have increasingly shifted from a predominantly cultural–economic nature to a pragmatic cooperation, grounded in a shared threat perception of the Azerbaijan–Turkey axis and the implications of the Zangezur Corridor. This cooperation has crystallized in forms such as the development of the North–South Corridor in opposition to the Middle Corridor and the Zangezur Corridor, and the creation of a network of alternative partnerships. قفقاز جنوبی در چند دهه گذشته عرصه رقابت قدرت‌های بزرگ بوده و تحولات سیاسی، ژئوپلیتیکی و امنیتی آن، روابط میان کشورهای منطقه و همسایگانشان را عمیقاً متأثر ساخته است. پرسش اصلی این پژوهش آن است که پویایی‌های امنیتی نوین در قفقاز جنوبی چه پیامدهایی بر روابط ایران و ارمنستان داشته و چگونه می‌توان این پیامدها را در چارچوب نظریه مجموعه امنیتی منطقه‌ای تبیین کرد؟ مطالعه حاضر با بهره‌گیری از این نظریه، تحولات اخیر را از دو بعد واکاوی می‌کند: نخست، تغییر نقش و نفوذ تاریخی ایران در معادلات منطقه؛ و دوم، تأثیر بازپس‌گیری قره‌باغ توسط جمهوری آذربایجان و چرخش ارمنستان به سمت تنوع‌بخشی به شرکای راهبردی. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که روابط تهران-ایروان به‌طور فزاینده‌ای بر پایه ادراک تهدید مشترک از محور آذربایجان-ترکیه و پیامدهای راه‌گذر زنگزور، از ماهیتی عمدتاً فرهنگی-اقتصادی به یک همکاری عمل‌گرایانه تغییر جهت داده است. این همکاری در قالب همکاری‌هایی نظیر توسعه راهگذر شمال-جنوب در برابر راهگذر میانی و راه‌گذر زنگزور، و ایجاد شبکه‌ای از شراکت‌های جایگزین تبلور یافته است. https://ca.ipisjournals.ir/article_737918_55d010123cc339a1c0ab614263ccf257.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Caspian New Geoeconomy: From Resources to the Corridors ژئواکونومی نوین خزر؛ از منابع تا کریدورها 29 66 737919 10.22034/ca.2026.2079814.1958 FA حبیب الله ملکوتی فر دکتری روابط بین الملل از دانشگاه تهران 0009-0008-0434-4667 Journal Article 2025 12 03 Since the collapse of the Soviet Union and the emergence of independent states on the shores of the Caspian Sea, the lake has become one of the most complex and important geopolitical and geoeconomic arenas in the world in the 21st century. This landlocked body of water is no longer known solely for its vast energy reserves; it now functions as a “geoeconomic axis” at the heart of a major competition for control of the trade arteries of Eurasia. This research seeks to demonstrate that the contemporary importance of the Caspian is defined by its role as a field of competition and cooperation for transit corridors, a silent battle in which railways, modern ports, and highways are the main weapons of regional and transregional actors to redraw the map of power, influence, and global trade. This research uses the theoretical framework of neoliberal institutionalism and analyzes and examines the hypothesis using a descriptive method and the author's field experiences. پس از فروپاشی شوروی و ظهور دولت‌های مستقل در سواحل دریای خزر، این دریاچه به یکی از پیچیده‌ترین و مهم‌ترین عرصه‌های ژئوپلیتیک و ژئواکونومیک جهان در قرن بیست و یکم تبدیل شده است. این پهنه آبی محصور در خشکی، دیگر تنها به خاطر ذخایر عظیم انرژی خود شناخته نمی‌شود؛ بلکه امروز به مثابه یک "محور ژئواکونومیک"عمل می‌کند که در قلب رقابتی بزرگ برای کنترل شریان‌های تجاری اوراسیا قرار گرفته است. این پژوهش در پی اثبات آن است که اهمیت امروزین خزر در نقش آن به عنوان میدان رقابت و همکاری کریدورهای ترانزیتی تعریف می‌شود و این مهم به صورت نبردی خاموش جریان دارد که در آن، خطوط راه‌آهن، بنادر مدرن و بزرگراه‌ها، سلاح‌های اصلی بازیگران منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای برای بازآرایی نقشه قدرت، نفوذ و تجارت جهانی هستند. این پژوهش از چارچوب تئوریک نهادگرایی نئولیبرال بهره می‌برد و به روش توصیفی و با استفاده از تجربیات میدانی نگارنده، به تحلیل و بررسی فرضیه می‌پردازد. https://ca.ipisjournals.ir/article_737919_2da7309cfdb313e160f3498ef4675123.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 New Paths of Integration in Eurasia: The Links between the Belt and Road Initiative and the Eurasian Economic Union مسیرهای نوین یکپارچگی در اوراسیا: پیوندهای ابتکار کمربند و جاده و اتحادیه اقتصادی اوراسیا 67 96 733327 10.22034/ca.2025.2061707.1890 FA حسین امام وردی گروه روابط بین الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0009-0003-8920-4893 رضا رحمتی استادیار روابط بین الملل، دانشکده اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا 0000-0002-7165-0583 Journal Article 2025 05 25 China’s Belt and Road Initiative (BRI) presents a novel and distinct paradigm from the post-World War II Atlanticist strategy, emphasizing sustainable development, economic connectivity, and multilateral cooperation, positioning itself as an alternative to security-centered approaches within Eurasia’s geopolitical order. This article examines the question of what goals, functions, and implications the integration of the BRI with the Eurasian Economic Union (EAEU)—as two major non-Western regional integration projects led by China and Russia—entails for emerging Eurasian regionalism. A comparative analysis of these two initiatives reveals that although each has its own institutional logic and strategic framework, their convergence can provide an effective platform to enhance economic, security, and institutional cooperation in Eurasia and serve as a foundation for the transition towards a multipolar global order. The findings indicate that this integration not only strengthens economic and infrastructural convergence but also encompasses elements for redefining the international order, countering Western unilateralism, and shaping an economic security architecture across Greater Eurasia. Utilizing a historical-comparative methodology and relying on library and online data sources, this article seeks to elucidate the logic behind the integration of these two initiatives and how it influences the emerging economic-political structures in Eurasia, as well as the mechanisms for consolidating a multipolar global order. The study primarily focuses on analyzing the objectives, prospects, and prerequisites of multilateral relations between China and the member states of the EAEU. ابتکار «کمربند و جاده» چین، الگویی نوین و متمایز از راهبرد آتلانتیستی پس از جنگ جهانی دوم ارائه می‌دهد که با تأکید بر توسعه پایدار، اتصال‌گرایی اقتصادی و همکاری چندجانبه، به‌عنوان بدیلی برای رویکردهای امنیت‌محور در نظم ژئوپلیتیکی اوراسیا مطرح است. این مقاله به بررسی این پرسش می‌پردازد که ادغام ابتکار کمربند و جاده با اتحادیه اقتصادی اوراسیا ــ به‌عنوان دو پروژه اصلی یکپارچگی غیرغربی تحت رهبری چین و روسیه ــ چه اهداف، کارکردها و پیامدهایی برای منطقه‌گرایی نوظهور اوراسیا به همراه دارد؟ تحلیل تطبیقی این دو ابتکار نشان می‌دهد که هرچند هر یک دارای منطق نهادی و راهبردی خاص خود هستند، اما همگرایی آن‌ها می‌تواند چارچوبی مؤثر برای ارتقای همکاری‌های اقتصادی، امنیتی و نهادی در اوراسیا فراهم آورد و به‌عنوان بستری برای گذار به نظم جهانی چندقطبی ایفای نقش کند. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که این ادغام، افزون بر تقویت همگرایی اقتصادی و زیرساختی، دربرگیرنده مؤلفه‌هایی برای بازتعریف نظم بین‌المللی، مقابله با یک‌جانبه‌گرایی غربی و شکل‌دهی به معماری امنیت اقتصادی در اوراسیای بزرگ است. این مقاله با بهره‌گیری از روش بررسی تاریخی _تطبیقی و اتکا بر داده‌های کتابخانه‌ای و منابع برخط، تلاش می‌کند تا با تبیین منطق ادغام دو ابتکار مزبور، چگونگی تأثیر آن بر ساختارهای نوظهور اقتصادی ـ سیاسی منطقه اوراسیا و همچنین سازوکارهای تحکیم نظم چندقطبی جهانی را روشن سازد. تمرکز اصلی این پژوهش بر تحلیل اهداف، چشم‌اندازها و الزامات روابط چندجانبه میان چین و کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا است. https://ca.ipisjournals.ir/article_733327_8be6a9a4eeaecba304cc140e116c9cdc.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 China and Russia–Ukraine War: From Ambiguity to Balancing چین و جنگ روسیه - اوکراین؛ از ابهام تا موازنه سازی 97 125 737920 10.22034/ca.2026.2079651.1956 FA مختار صالحی استادیار روابط بین الملل، گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی. دانشگاه مازندران. بابلسر. ایران 0000-0003-2611-4420 شکیلا زارعی کارشناسی ارشد روابط بین الملل.دانشگاه مازندران. بابلسر. ایران 0009-0002-7876-8020 Journal Article 2025 12 01 The Ukraine crisis is one of the most prominent geopolitical developments in 21 century. It began with expansive attacks by Russia’s troops in Ukraine. This crisis led to a policy divide between Russia and west. This crisis also creates a new context for the boundaries of the new global order. In common situation, the position of China as the strategic ally of Russia is so prominent in order to end the war. This study investigates to answer this question: How China reacted to Russia-Ukraine war? The hypothesis of this study indicates that China has multifaceted approach according to a policy of ambiguity and duality about this war. This policy leads to maintaining and deepening the relationship with Russia and creating a balance against the West. Examining China’s approach about the Ukraine crisis is done in defensive realism theory. This study employs an analytical-explanatory framework. Further more the data collection method is qualitative, based on library sources and online resources. Then collected sources are analyzed by using the content analysis method. The findings of this study indicate that China uses the Ukraine crisis as the opportunity for challenging with the United States in Asia-Pacific and weakening the Western alliance. China also expanded its strategic partnership with Russia in the economic, energy, technology and security fields. جنگ روسیه و اوکراین، که در فوریه ۲۰۲۲ با حمله گسترده نیروهای روسی به خاک اوکراین آغاز شد، یکی از مهم‌ترین تحولات ژئوپولیتیکی قرن بیست‌ویکم به شمار می‌رود. بحران اوکراین موجب شکاف عمیق میان روسیه و غرب گردید و زمینه را برای شکل‌گیری مرزهای نظم جهانی نوین فراهم ساخته است. در این میان، نقش و موضع‌گیری چین به عنوان متحد استراتژیک روسیه بر چگونگی حل بحران فوق سایه افکنده است. این پژوهش در نظر دارد به این پرسش پاسخ دهد که چین چگونه نسبت به جنگ روسیه و اوکراین واکنش نشان داده است؟ فرضیه پژوهش بر این امر دلالت دارد که چین نسبت به جنگ روسیه و اوکراین رویکرد چندوجهی مبتنی بر ابهام و دوگانگی را در پیش گرفته است؛ سیاستی که ضمن حفظ و تعمیق روابط چین با روسیه، موجب ایجاد موازنه در قبال غرب می‌گردد. بررسی رویکرد چین درخصوص بحران اوکراین از دریچه چارچوب نظری واقع‌گرایی تدافعی به بحث گذاشته می‌شود. چارچوب پژوهش در قالب روش تحلیلی تبیینی است و روش‌ جمع‌آوری اطلاعات به صورت کیفی مبتنی بر منابع کتابخانه‌ای و اینترنتی است. در نهایت، منابع جمع‌آوری شده با استفاده از روش تحلیل مضمون مورد تجزیه و تحلیل قرار می‌گیرند. یافته های پژوهش نشان می‌دهد چین از بحران اوکراین به‌عنوان فرصتی برای مقابله با نفوذ آمریکا در آسیا- قیانوسیه و تضعیف اتحاد غرب بهره برده و روابط راهبردی خود با روسیه را در حوزه‌های اقتصادی، انرژی، فناوری و امنیتی گسترش داده است. https://ca.ipisjournals.ir/article_737920_4d7ec945605cddd15ef56bfb49211560.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Environmental Crises in Central Asia and Sustainable Development بحران‌های زیست‌محیطی آسیای مرکزی و توسعه پایدار 127 154 737921 10.22034/ca.2026.2079214.1954 FA فاطمه ستار دانشجوی روابط بین الملل، دانشگاه آزادی اسلامی واحد اصفهان، خوراسگان، اصفهان، ایران. 0000-0003-4527-6425 Journal Article 2025 11 27 A healthy environment is one of the fundamental pillars of sustainable development, but rapid population growth, industrialization, and excessive exploitation of natural resources, especially water resources, have jeopardized the fragile ecological balance in many regions of the world. As an arid and semi-arid region, Central Asia faced serious environmental problems during its economic reconstruction after the collapse of the Soviet Union, including the drying up of the Aral Sea, increasing industrial pollution, and political tensions resulting from the uncoordinated management of shared water resources. This research aims to examine the environmental situation and sustainable development challenges in Central Asian countries since independence. It attempts to analyze the trend of environmental crises and reveal the necessity of regional cooperation and joint resource management. The central question of the research is how the environmental situation of Central Asia can be explained, given the scarcity of water and the shared exploitation of water resources. The research hypothesis is that the uncoordinated use of natural resources, especially the water resources of the Amu Darya and Syr Darya basins, has been one of the main factors in the emergence of environmental crises and a fundamental obstacle to achieving sustainable development. The research method is descriptive-analytical and is structured within the framework of Thomas Springs' four-stage methodology. The findings show that water resource scarcity, industrial pollution, soil erosion, and climate change threaten the environmental sustainability of region, and only through international cooperation and joint institution-building can the path to sustainable development in Central Asia be strengthened. محیط زیست سالم یکی از ارکان بنیادین توسعه پایدار است، اما رشد سریع جمعیت، صنعتی‌شدن و بهره‌برداری بی‌رویه از منابع طبیعی، به‌ویژه منابع آبی، تعادل شکننده زیست‌محیطی را در بسیاری از مناطق جهان به مخاطره انداخته است. آسیای مرکزی به‌عنوان منطقه‌ای خشک و نیمه‌خشک، پس از فروپاشی اتحاد شوروی، در مسیر بازسازی اقتصادی خود با مشکلات جدی زیست‌محیطی مواجه شد؛ از جمله خشک‌شدن دریاچه آرال، افزایش آلودگی‌های صنعتی و تنش‌های سیاسی ناشی از مدیریت ناهماهنگ منابع آب مشترک. این پژوهش با هدف بررسی وضعیت محیط زیست و چالش‌های توسعه پایدار در کشورهای آسیای مرکزی از زمان استقلال تاکنون انجام شده و تلاش می‌کند ضمن تحلیل روند بحران‌های زیست‌محیطی، ضرورت همکاری منطقه‌ای و مدیریت مشترک منابع را آشکار سازد. سؤال محوری پژوهش آن است که با توجه به کمبود آب و بهره‌برداری مشترک از منابع آبی، وضعیت زیست‌محیطی آسیای مرکزی چگونه قابل تبیین است. فرضیه پژوهش بر آن است که استفاده غیرهماهنگ از منابع طبیعی، به‌ویژه منابع آبی حوزه آمودریا و سیردریا، از عوامل اصلی بروز بحران‌های زیست‌محیطی و مانعی اساسی بر سر راه تحقق توسعه پایدار بوده است. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی است و در چارچوب روش‌شناسی چهارمرحله‌ای توماس اسپرینگز ساختاربندی شده است؛ به‌گونه‌ای که از مرحله توصیف واقعیت‌های زیست‌محیطی تا بازسازی نظری در قالب تحلیل هیدروسیاسی و امنیت زیست‌محیطی دنبال می‌شود. یافته‌ها نشان می‌دهد که کمبود منابع آب، آلودگی صنعتی، فرسایش خاک و تغییرات اقلیمی، پایداری زیست‌محیطی منطقه را تهدید می‌کنند و تنها از طریق همکاری بین‌المللی و نهادسازی مشترک می‌توان مسیر توسعه پایدار در آسیای مرکزی را تقویت کرد. https://ca.ipisjournals.ir/article_737921_aa2ac8bf6d5e3a4ae07fe0b6d0bd50c4.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Sanctions, BRICS, and the Eurasian Economic Union تحریم‌ها، بریکس و اتحادیه اقتصادی اوراسیا 155 174 737922 10.22034/ca.2026.2085553.1984 FA حمید رمضانپور دانشجوی دکتری روابط بین الملل، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0009-0003-8592-4877 مجید توسلی رکن آبادی استاد علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0003-3571-6204 Journal Article 2026 02 15 In today's world, economic sanctions are one of the main foreign policy tools of Western countries to exert pressure on target countries in order to change their political and economic behavior. In addition to having direct effects on the economy and domestic politics of the countries under sanctions, these sanctions cause changes in international relations and strengthen regional cooperation. The main question of this article is to what extent have Western sanctions played a role in strengthening the position of BRICS and the Eurasian Economic Union between 2012 and 2024? The main hypothesis of the article is that these sanctions have led to changes in the trade and economic patterns of these organizations and have accelerated economic processes independent of the West. In this study, using a comparative analysis method based on documentary sources and historical data, the development and strengthening process of these organizations in the face of Western sanctions has been examined. The results show that Western sanctions, especially after political and economic crises in the member states of these organizations, have acted as a factor in increasing economic, trade, and political cooperation among BRICS and Eurasian Economic Union members. Ultimately, this study concludes that Western sanctions can play a positive role in strengthening non-Western organizations, but there are several challenges in the field of internal integration and resource management that require further attention. در دنیای امروز، تحریم‌های اقتصادی یکی از ابزارهای اصلی سیاست خارجی کشورهای غربی برای اعمال فشار بر کشورهای هدف به‌منظور تغییر رفتار سیاسی و اقتصادی آن‌هاست. این تحریم‌ها علاوه بر تأثیرات مستقیم بر اقتصاد و سیاست داخلی کشورهای تحت تحریم، موجب تغییراتی در روابط بین‌المللی و تقویت همکاری‌های منطقه‌ای می‌شوند. سؤال اصلی این مقاله این است که تحریم‌های غرب تا چه اندازه در تقویت جایگاه بریکس و اتحادیه اقتصادی اوراسیا بین سال‌های 2012 تا 2024 نقش داشته است؟ فرضیه اصلی مقاله این است که این تحریم‌ها منجر به تغییر در الگوهای تجاری و اقتصادی این سازمان‌ها شده و موجب تسریع فرآیندهای اقتصادی مستقل از غرب گردیده است. در این مطالعه، با استفاده از روش تحلیل تطبیقی و مبتنی بر منابع اسنادی و داده‌های تاریخی، روند توسعه و تقویت این سازمان‌ها در مواجهه با تحریم‌های غرب مورد بررسی قرارگرفته است. نتایج نشان می‌دهد که تحریم‌های غربی، به‌ویژه پس از بحران‌های سیاسی و اقتصادی در کشورهای عضو این سازمان‌ها، به‌عنوان عاملی برای افزایش همکاری‌های اقتصادی، تجاری و سیاسی میان اعضای بریکس و اتحادیه اقتصادی اوراسیا عمل کرده است. درنهایت، این پژوهش به این نتیجه می‌رسد که تحریم‌های غرب می‌تواند نقشی مثبت در تقویت سازمان‌های غیرغربی ایفا کند، اما چالش‌های متعددی در زمینه همگرایی داخلی و مدیریت منابع وجود دارند که نیازمند توجه بیشتر است. https://ca.ipisjournals.ir/article_737922_f5781123a9419af214b15ac488c05baf.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Energy and the Republic of Azerbaijan’s Relations with the European Union انرژی و روابط جمهوری آذربایجان با اتحادیه اروپائی 175 202 737923 10.22034/ca.2026.2079982.1959 FA قاسم اصولی اودلو گروه مطالعات آسیایی، دانشکده اکو، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران 0000-0001-6611-9790 ابراهیم رضایی راد دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران Journal Article 2025 12 05 Azerbaijan, by relying on the rich oil and gas resources of the Caspian Sea and projects such as the Baku–Tbilisi–Ceyhan pipeline and the Southern Gas Corridor, has been able to solidify its position as a key player in ensuring Europe's energy security. This policy not only has a foreign dimension but also acts as a tool for internal legitimization. Despite pressures from Russia and Turkey, as well as the developments related to the war in Ukraine, Baku has managed to create a pragmatic balance among the interests of various actors. The main question of the article is: how have energy resources (oil and gas) served as a strategic tool in securing and advancing the macro objectives of the Republic of Azerbaijan in its interaction with the European Union? The research hypothesis is that by adopting a realist approach and utilizing energy as both a lever of pressure and a tool for engagement, Azerbaijan has been able to both elevate its position within the Eurasian and European energy order and use it as an instrument to strengthen internal legitimacy. This article employs the theoretical framework of realism, a qualitative analysis research method, and utilizes secondary sources including scientific articles, reports from research centers, and statistical data up to the year 2025. آذربایجان با تکیه بر منابع غنی نفت و گاز دریای خزر و پروژه‌هایی همچون خط لوله باکو–تفلیس–جیهان و کریدور گازی جنوبی، توانسته جایگاه خود را به‌عنوان یک بازیگر کلیدی در تأمین امنیت انرژی اروپا تثبیت کند. این سیاست نه تنها بعد خارجی دارد بلکه به‌عنوان ابزاری برای مشروعیت‌بخشی داخلی نیز عمل می‌کندبا وجود فشارهای روسیه، ترکیه و همچنین تحولات مربوط به جنگ اوکراین، باکو توانسته است موازنه‌ای عمل‌گرایانه میان منافع بازیگران مختلف ایجاد کند. سوال اصلی مقاله این است که منابع انرژی (نفت و گاز) چگونه به عنوان ابزاری استراتژیک در خدمت تأمین و پیشبرد اهداف کلان جمهوری آذربایجان در تعامل با اتحادیه اروپا قرار گرفته است؟ فرضیه پژوهش این است که آذربایجان با اتخاذ رویکردی واقع‌گرایانه و بهره‌گیری از انرژی به‌عنوان اهرم فشار و ابزار تعامل، توانسته است هم جایگاه خود را در نظم انرژی اوراسیا و اروپا ارتقا دهد و هم از آن به‌عنوان ابزاری برای تقویت مشروعیت داخلی بهره گیرد. در این مقاله از چارچوب نظری واقع‌گرایی، روش تحقیق مبتنی بر تحلیل کیفی و بهره‌گیری از منابع ثانویه شامل مقالات علمی، گزارش‌های مراکز پژوهشی و داده‌های آماری تا سال ۲۰۲۵ است. https://ca.ipisjournals.ir/article_737923_6e761ce5ffecddbd3212fe70acaedb72.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Turkiye, Central Asia, and International Social Capital ترکیِه، آسیای مرکزیٍ و سرمایه اجتماعی بین المللی 203 238 733334 10.22034/ca.2025.2072132.1927 FA اصغر حسنوند -- 0000-0001-9451-7024 علیرضا سلطانی عضو هیئت علمی 0000-0003-0936-3257 Journal Article 2025 09 19 مقارن بافروپاشی اتحادجماهیرشوروی وظهورحاکمیت های‌مستقل درمنطقه آسیای مرکزی، فضای تعامل وهمکاری نیز دراین منطقه به شکل بی سابقه ای استحاله یافت. درچنین متنی کشورترکیه توانست خود را به عنوان یکی ازبازیگران ذی نفع منطقه مطرح نمایدو پس از گذشت بیش ازسه دهه حضور مصرانه دستاوردهای مطلوبی را بدست آورد. لذاعطف‌به اقتضائات-پژوهشی وجستارگشایی برای حصول داده های پسینی ازسیاست منطقه ای ترکیه در آسیای مرکزی هدف از تنظیم نوشتارحاضربررسی این‌مبحث باتمتع ازنظریه سرمایه اجتماعی بین الملل است. این تحقیق با استفاده ازروش توصیفی-تحلیلی وبابهره‌گیری ازمنابع کتابخانه ای به انجام رسیده است وبدنبال پاسخ به این سوال است که سرمایه اجتماعی بین الملل چه-جایگاهی درپیشبردسیاست منطقه ای وموقعیت مطلوب ترکیه درمنطقه آسیای مرکزی داشته‌است؟ درجواب به پرسش‌حاضر فرضیه این است که ترکیه با به کارگیری مولفه های سرمایه اجتماعی بین‌الملل:(سرمایه اجتماعی شناختی، سرمایه اجتماعی-رابطه ای وشبکه ای)توانسته ازاین مجرا به گسترش نفوذ ومناسبات خودبااین منطقه بپردازد، یافته ها ونتایج تحقیق حاکی از آن است که ترکیه ضمن تاکیدبرقرابت های هنجاری وساخت اعتماد، ارتباطات شبکه ای گسترده ای درپیش گرفته وبعنوان بازیگرشبکه پردازمطرح منطقه نیزشناخته می‌شود. مقارن بافروپاشی اتحادجماهیرشوروی وظهورحاکمیت های‌مستقل درمنطقه آسیای مرکزی، فضای تعامل وهمکاری نیز دراین منطقه به شکل بی سابقه ای استحاله یافت. درچنین متنی کشورترکیه توانست خود را به عنوان یکی ازبازیگران ذی نفع منطقه مطرح نمایدو پس از گذشت بیش ازسه دهه حضور مصرانه دستاوردهای مطلوبی را بدست آورد. لذاعطف‌به اقتضائات-پژوهشی وجستارگشایی برای حصول داده های پسینی ازسیاست منطقه ای ترکیه در آسیای مرکزی هدف از تنظیم نوشتارحاضربررسی این‌مبحث باتمتع ازنظریه سرمایه اجتماعی بین الملل است. این تحقیق با استفاده ازروش توصیفی-تحلیلی وبابهره‌گیری ازمنابع کتابخانه ای به انجام رسیده است وبدنبال پاسخ به این سوال است که سرمایه اجتماعی بین الملل چه-جایگاهی درپیشبردسیاست منطقه ای وموقعیت مطلوب ترکیه درمنطقه آسیای مرکزی داشته‌است؟ درجواب به پرسش‌حاضر فرضیه این است که ترکیه با به کارگیری مولفه های سرمایه اجتماعی بین‌الملل:(سرمایه اجتماعی شناختی، سرمایه اجتماعی-رابطه ای وشبکه ای)توانسته ازاین مجرا به گسترش نفوذ ومناسبات خودبااین منطقه بپردازد، یافته ها ونتایج تحقیق حاکی از آن است که ترکیه ضمن تاکیدبرقرابت های هنجاری وساخت اعتماد، ارتباطات شبکه ای گسترده ای درپیش گرفته وبعنوان بازیگرشبکه پردازمطرح منطقه نیزشناخته می‌شود. https://ca.ipisjournals.ir/article_733334_bb346a2f776937ac2e732e68ee546b29.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Russia, India, and the Multipolar World روسیه ، هند و جهان چندقطبی 239 258 737924 10.22034/ca.2026.2053497.1862 FA آرش صادقی سراجی وزارت امور خارجه 0009-0000-5272-5781 Journal Article 2025 02 15 With the end of the Cold War and the collapse of the Soviet Union in the last decade of the twentieth century, the United States emerged as the sole superpower on the global stage. However, Putin-era Russia, while striving to rebuild its strength, adopted a different approach to ensure its presence as a global power, This approach is known as multipolarity and is supported by major or regional powers such as India, China, and Iran. Russia and India have jointly pursued a cooperation program to promote global multipolarity, aiming to reduce Western dominance in global affairs and establish a balance of power that reflects diverse interests. Alongside other emerging economies, they strive to achieve their economic and strategic goals without being sidelined by any dominant power. Russia and India, each for their own reasons, have diverged from the dominant global power of today—the United States—and therefore see the move toward a multipolar world and the diminishing influence of Western-centric norms in international relations as beneficial to their interests. The cooperation between Russia and India is rooted in historical ties and mutual geopolitical interests in countering the influence of the United States and NATO. This article examines the signs of divergence between Russia and the United States, as well as India and the United States, and by enumerating the synergistic factors between these two governments, it explores their cooperation and expectations of a multipolar world. با پایان جنگ سرد و فروپاشی اتحاد شوروی در آخرین دهه قرن بیستم ، ایالات متحده به عنوان تنها ابرقدرت در سطح جهان مطرح شد. اما روسیه عصر پوتین ضمن تلاش برای تجدید قوا، به منظور تضمین حضورش به عنوان یک قدرت جهانی رویکردی متفاوت در پیش گرفت که امروز به چند قطبی گرایی شناخته می شود و از حمایت قدرت های بزرگ یا منطقه ای همچون هند، چین و ایران نیز برخوردار است. روسیه و هند به طور مشترک برنامه‌ همکاری برای ترویج جهانی چند قطبی با هدف کاهش تسلط غرب در امور جهانی و ایجاد توازن قوا که منعکس‌ کننده منافع متفاوت باشد را دنبال کرده‌اند و همراه با سایر اقتصادهای نوظهور می کوشند اهداف اقتصادی و استراتژیک خود را بدون کنار گذاشته شدن توسط هیچ قدرت مسلطی دنبال کنند. دولت های روسیه و هند، هر یک به دلایلی با قدرت مسلط جهان امروز -ایالات متحده- دچار واگرایی بوده و به همین علت حرکت به سمت چند قطبی شدن جهان و کم اثر شدن هنجارهای غرب محور در روابط بین الملل را به نفع خود می بینند. همکاری روسیه و هند از پیوندهای تاریخی و منافع ژئوپلیتیکی متقابل و مشترک در مقابله با نفوذ ایالات متحده و ناتو ریشه دارد. این مقاله به نشانه های واگرایی میان روسیه با ایالات متحده، و هند با ایالات متحده می پردازد و با بر شمردن عوامل هم افزایی این دو دولت، همکاری های دو طرف و انتظارات این دو از جهان چند قطبی را بررسی کرده و برمی شمارد. https://ca.ipisjournals.ir/article_737924_043d122946e1c612a8cb5bf0cfd89ec2.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Pottery and the Cultural Connection between Iran and Anatolia: A Study of the 2nd–8th Centuries AH سفال وپیوند فرهنگی ایران و آناتولی : مطالعه قرن دوم تا هشتم هجری قمری 259 294 733326 10.22034/ca.2025.2060794.1888 FA مهدی کاظم پور Tabriz Islamic Art University, Azadi St, Hakim Nizami Sq, Tabriz, Iran 0000-0001-9734-6961 Journal Article 2025 05 16 This study explores the cultural exchanges between Iran and Anatolia through ceramics from the 2nd to the 8th century AH. During this period, under the influence of empires such as the Byzantine, Seljuk, and Ilkhanid, the transmission of knowledge and artistic styles in pottery between the two regions became widespread.<br><br>The aim of the research is to identify the shared ceramic styles of Iran and Anatolia during the 2nd to 7th centuries AH in order to understand the evidence of mutual cultural and artistic influences.<br><br>The research questions are as follows:<br><br>Which types of ceramics were produced in both Iran and Anatolia?<br><br>What role did trade routes and the migration of artists and craftsmen play in the transfer of ceramic technologies and in shaping the styles of Iranian and Anatolian pottery?<br><br>This study adopts a descriptive-analytical method, and the data has been collected through library and digital sources.<br><br>The findings indicate that ceramic types such as Champleve,, Agh Kand, Lusterware, Mina’i ware, Lajvardina, and turquoise-and-black-painted wares were produced in both regions, yet they exhibit local stylistic differences. Trade routes—particularly the Silk Road and maritime routes—played a crucial role in the transmission of ceramic technologies and in influencing stylistic developments. In addition, the migration of artists and craftsmen, military invasions, and religious and spiritual beliefs significantly contributed to the cultural interactions between Iran and Anatolia. این پژوهش به بررسی تبادلات فرهنگی میان ایران و آناتولی از طریق سفال در طی قرون دو تا هشتم هجری قمری می‌پردازد. در این دوره، تحت تأثیر امپراتوری‌هایی مانند بیزانس، سلجوقیان و ایلخانان انتقال دانش و سبک‌های هنری در سفالگری میان این دو منطقه رواج داشته است. هدف تحقیق، مشخص نمودن سبک های سفالی مشترک ایران و آناتولی طی قرون دوم تا هفتم ه.ق برای فهم شواهدی از نحوه تأثیرات متقابل فرهنگی و هنری است. سؤالات پژوهش: کدام گونه‌های سفالی به‌صورت مشترک در ایران و آناتولی تولید شده‌اند؟ مسیرهای تجاری و مهاجرت‌های هنرمندان و صنعتگران چه نقشی در انتقال فناوری‌های سفالگری و تأثیرگذاری بر سبک‌های سفالینه‌های ایران و آناتولی داشته‌اند؟ روش پژوهش این تحقیق به روش توصیفی-تحلیلی انجام شده و شیوه گردآوری اطلاعات به‌صورت کتابخانه‌ای و الکترونیکی است. نتایج نشان می‌دهد که گونه‌های سفالی شانلوه، آق‌کند، زرین‌فام، مینایی، لاجوردین و فیروزه قلم-مشکی در هر دو منطقه تولید شده‌اند، اما دارای تفاوت‌های سبک‌شناختی محلی هستند. مسیرهای تجاری، به‌ویژه جاده ابریشم و راه‌های دریایی، نقش مهمی در انتقال فناوری‌های سفالگری و تأثیر بر سبک‌های سفالی داشته اند. همچنین مهاجرت هنرمندان و صنعتگران، تهاجمات نظامی و باورهای دینی و مذهبی در تعاملات فرهنگی میان ایران و آناتولی نقش اساسی ایفا کرده اند. https://ca.ipisjournals.ir/article_733326_361bd6566330055d1373587b34e08bf7.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 English Abstracts English Abstracts 297 306 737927 FA Journal Article English Abstracts English Abstracts https://ca.ipisjournals.ir/article_737927_9e3e4b01febf88e2b3dffd3e32c8f395.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Extended English Abstracts Extended English Abstracts 737928 FA Journal Article Extended English Abstracts Extended English Abstracts https://ca.ipisjournals.ir/article_737928_4cb71738ab435962a96f5cdf93b7069e.pdf

ناشر: وزارت امور خارجه فصلنامه علمی مطالعات آسیای مرکزی و قفقاز 2322-3766 32 134 2026 06 22 Scientific Information and Contents Scientific Information and Contents 737929 FA Journal Article Scientific Information and Contents Scientific Information and Contents https://ca.ipisjournals.ir/article_737929_2eff5dd742a2714deab5c4b731afc675.pdf